T

taifaleo.nation.co.ke

@taifaleo Thu, 08 Oct 2026 08:55:00

Adhabu ya pamba: NCIC yaamuru Ruku, Kaguchia kuomba msamaha

TUME ya Kitaifa ya Uwiano na Utangamano (NCIC) imeamuru Waziri wa Utumishi wa Umma Geoffrey Ruku na Mbunge wa Mukurweini John Kaguchia kuondoa matamshi yao yaliyodaiwa kuchochea mgawanyiko wa kikabila na kisiasa. Maagizo hayo yalitolewa  huku joto la kisiasa likizidi kupanda kuelekea Uchaguzi Mkuu wa 2027. Katika maamuzi mawili yaliyotolewa jana, Mwenyekiti wa NCIC Askofu Kepha Omae alisema matamshi ya Bw Ruku huko Tharaka Nithi yalihusu lawama za kikabila, huku ya Bw Kaguchia katika mkutano wa kisiasa Kieni, Nyeri, yakihusisha kutisha wananchi kwa misingi ya misimamo yao ya kisiasa. Kwa Bw Ruku, NCIC ililenga matamshi aliyotoa akiwa Kiang'ondi, Tharaka Nithi mwezi Julai. Tume ilisema Waziri huyo alikataa eneo la Mlima Kenya Mashariki kuchukuliwa kama "trela" ya Wakikuyu na pia akazungumzia madai kuwa baadhi ya watu wa Mlima Kenya Magharibi wanaamini Kenya ni yao. NCIC pia ilikosoa matumizi ya majina ya kikabila katika mjadala kuhusu maendeleo na uteuzi wa watu serikalini. "Kurejelea  kwa jamii zao, madai kwamba watu wa Mlima Kenya Magharibi walifikiri Kenya ni yao na matumizi ya majina ya kikabila yalibadilisha malalamishi ya kitaasisi kuwa lawama za kikabila," alisema Askofu Omae. Bw Ruku alikiri kutoa matamshi hayo alipofika mbele ya NCIC Septemba 1, lakini akasema Katiba inalinda kutambua jamii na madai ya usawa katika maendeleo na uteuzi wa watu serikalini. Alikanusha kuwa alikuwa na chuki dhidi ya watu wa jamii moja na akasema kauli yake kuhusu "kukanyaga shingo" ilikuwa lugha ya kisiasa iliyomaanisha kumshinda mpinzani kisiasa, wala si kumdhuru kimwili. Hata hivyo, NCIC ilisema wadhifa wake kama Waziri wa Serikali ulimpa ushawishi mkubwa na hivyo alipaswa kuwa mwangalifu zaidi. Tume imemwamuru Ruku kuondoa hadharani, kwa Kiswahili na Kiingereza, madai kwamba Wakikuyu wanaamini Kenya ni mali yao au wanawajibika kwa ukosefu wa usawa katika maendeleo na uteuzi. Kwa upande wa Kaguchia, NCIC ilisema matamshi yake katika mkutano wa Kieni Agosti yalivuka mipaka ya ushawishi wa kisiasa na kuwa vitisho kwa wananchi. Tume ilisema mbunge huyo aliwataka wafuasi wa Rais William Ruto, aliowataja kama wafuasi wa "Kasongo", kutambuliwa, kufuatiliwa na kutolewa chini ya vitanda vyao. Bw Kaguchia alikamatwa Agosti 3 baada ya kuonekana katika kipindi cha Kiririmbi cha Inooro TV na baadaye kushtakiwa katika Mahakama ya Milimani kwa kosa la kutoa matamshi yanayoweza kuvuruga amani. Alipoitwa na NCIC, alipinga tafsiri ya Kiingereza ya matamshi yake ya Kikuyu, akitaka rekodi ya hotuba hiyo ichezwe na kutafsiriwa kwa Kikuyu. NCIC ilisema matamshi hayo yalikuwa na hatari ya kusababisha vitisho, kutengwa kwa watu na kudhoofisha ushiriki wa kisiasa kwa amani. Kaguchia ameagizwa kuomba msamaha hadharani na kutoa taarifa ya kusahihisha matamshi yake kwa Kikuyu, Kiswahili na Kiingereza, kwa kiwango kinacholingana na uenezaji wa hotuba yake ya awali.

read more
T

taifaleo.nation.co.ke

@taifaleo Thu, 08 Oct 2026 07:55:53

Vita vya ubabe kati ya vijana na wazee vyatikisa upinzani

MBIO za kumtafuta mgombeaji atakayepeperusha bendera ya upinzani dhidi ya Rais William Ruto katika uchaguzi wa 2027 zinageuka vita vya kizazi, huku vijana wakitaka kuchukua nafasi ya viongozi waliotawala siasa kwa miongo kadhaa. Kwa upande mmoja kuna Seneta wa Nairobi Edwin Sifuna, wabunge Ndindi Nyoro (Kiharu) na Babu Owino (Embakasi East), Gavana wa Trans Nzoia George Natembeya na Seneta wa Vihiga Godfrey Osotsi. Kwa upande mwingine kuna vigogo kama Kalonzo Musyoka wa Wiper Patriotic Front, Martha Karua wa People's Liberation Party, Rigathi Gachagua wa Democracy for the Citizens Party (DCP) na Gavana wa Siaya James Orengo. Pia kuna kundi la wataalamu na vigogo waliotoka nje ya siasa za kawaida za uchaguzi akiwemo aliyekuwa Waziri wa Usalama wa Ndani Fred Matiang'i, mfanyabiashara Jimi Wanjigi na aliyekuwa Jaji Mkuu David Maraga. Hali hii imefanya kambi ya upinzani kuwa na wagombea wengi hata kabla ya vyama kuanza rasmi mchakato wa kumteua mgombea mmoja wa urais. Wachambuzi wanasema mjadala huu hauhusu umri pekee bali pia uzoefu wa kisiasa, mtandao wa kitaifa, uungwaji mkono wa maeneo, taaluma na uwezo wa kuvutia kizazi kipya cha wapigakura. Mjadala huo umeonekana zaidi kupitia Seneta Sifuna ambaye amezindua The Equitable Party (TEP), inayotarajiwa kubadilishwa jina kuwa Linda Mwananchi Movement. Kundi lake linasukuma tiketi inayowapa vijana nafasi kubwa, jambo linaloweza kuathiri mazungumzo ya kuunda muungano mpana wa upinzani. Mbunge Babu Owino ameunga mkono azma hiyo akisema wakati umefika kwa vijana kuongoza. "Vijana wa nchi hii huambiwa kila mara kuwa wao ni viongozi wa kesho. Sasa tunasema sisi ni viongozi wa leo na wakati wetu umefika," alisema. Hata hivyo,  juhudi za vijana zinakabiliwa na ukweli kwamba vyama mbalimbali vya upinzani vina watu wanaotaka kuwania urais. Seneta wa Kitui Enoch Wambua, mshirika wa Bw Musyoka, amesema anaendelea kumuunga mkono kiongozi huyo wa Wiper, ingawa hakufunga mlango wa ushirikiano na mrengo wa Sifuna. "Ukiangalia kwa karibu, Linda Mwananchi ina watu kutoka vyama mbalimbali vya Muungano wa Upinzani. Timu hizi mbili zina lengo moja la kuhakikisha Rais Ruto anahudumu kwa muhula mmoja," alisema. Wakati huohuo, DCP ya Bw Gachagua imeibua mvutano na \Bw Nyoro. Katibu Mkuu wa DCP John Methu alishambulia People's Progressive Party (PPK), akiitaja kama wilibaro ndogo na kudai inalenga kuwachanganya wapigakura na kupunguza ushawishi wa DCP eneo la Mlima Kenya. Mchambuzi wa siasa Javas Bigambo alisema Bw Nyoro ana haki ya kuwania urais. "Mkenya yeyote anaweza kuwania nafasi yoyote," alisema, akiongeza kuwa hakuna mwanasiasa au chama chenye haki ya siasa za eneo fulani. Kwa upande wake, Dkt Matiang'i ametoa wito kwa wanasiasa wa upinzani kutotafsiri ushindani wao kama uadui. "Kenya  yetu ni demokrasia ya vyama vingi. Hata sisi Jubilee tunataka kiti hicho cha urais na wengine pia wanakitaka, lakini sisi si maadui," alisema. Bw Musyoka anajipanga kama mmoja wa vigogo wanaotaka kuunganisha makundi mbalimbali ya upinzani, huku Bw Gachagua akijikita zaidi katika kuunganisha Mlima Kenya chini ya DCP. Bi Karua na Bw Orengo pia wameonyesha nia ya kuwania urais. Wataalamu wanasema changamoto kubwa kwa vijana ni kubadilisha umaarufu na ushawishi wa mitandao ya kijamii kuwa mtandao wa mashinani unaohitajika katika uchaguzi wa urais. Wakati huo huo, wagombea kama Dk Matiang'i, Bw Wanjigi na Bw Maraga wanajaribu kutumia rekodi zao za kitaaluma, utawala na utumishi wa umma kama njia mbadala ya siasa za kawaida. Seneta wa Busia Okiya Omtatah naye anajikita katika mageuzi ya Katiba, utawala wa sheria na kupunguza mamlaka makubwa ya urais. Mchambuzi Dismas Mokua anasema vita hivyo huenda visitatuliwe na umri wa wagombea bali uwezo wao wa kuunda muungano mpana unaovuka misingi ya kikabila, maeneo na vyama.

read more