T

taifaleo.nation.co.ke

@taifaleo Sat, 26 Sep 2026 07:50:33

Wakazi walalamika mamia ya ng'ombe wakiuawa kwenye msako wa majangili

WAKAZI wa Samburu wameibua malalamishi baada ya mamia ya ng'ombe, mbuzi na punda kuripotiwa kuuawa wakati wa operesheni ya usalama iliyolenga majangili na kurejesha mifugo iliyoibwa. Operesheni hiyo ilianzishwa kufuatia mashambulizi yaliyotekelezwa na majangili katika mpaka wa Samburu na Isiolo, ambapo maafisa wawili wa Kitengo cha Kupambana na Wizi wa Mifugo (ASTU), polisi mmoja wa akiba na raia wawili waliuawa walipokuwa wakifuatilia mifugo iliyoibwa. Hata hivyo, viongozi na wakazi wa Samburu Mashariki sasa wanasema operesheni hiyo imesababisha hasara kubwa kwa familia zinazotegemea ufugaji kama chanzo kikuu cha maisha.Gavana wa Samburu, Lati Lelelit, alisema ingawa kaunti yake iliunga mkono juhudi za kuimarisha usalama, jinsi operesheni hiyo ilivyotekelezwa ilisababisha ukiukaji mkubwa wa haki za binadamu na uharibifu wa mali ya wananchi. "Matokeo yamekuwa mabaya sana, yakisababisha ukatili na mauaji ya kiholela ya mifugo ya wananchi," alisema.Idadi kamili ya mifugo iliyouawa bado inapingwa. Takwimu zilizowasilishwa katika Seneti zinaonyesha kuwa mbuzi 415 na ng'ombe 102 waliuawa katika Wadi ya Waso ndani ya siku tatu. Hata hivyo, Mbunge wa Samburu Mashariki Jackson Lekumontare alisema tathmini yake inaonyesha zaidi ya mbuzi 700, ng'ombe 500 na punda kadhaa waliangamia wakati wa operesheni hiyo. Kwa upande wake, Chama cha Wataalamu wa Samburu kimesema kimeorodhesha angalau wanyama 717 waliouawa, wakiwemo mbuzi 415, ng'ombe 352 na punda 50, huku uchunguzi ukiendelea. Chama hicho kinasema hasara hiyo haihusiani tu na mali bali pia maisha ya familia nyingi zinazotegemea mifugo kwa chakula, elimu ya watoto, huduma za afya na mapato ya kila siku. Tukio hilo lilichochea maandamano katika maeneo ya Samburu Mashariki huku wakazi wakitaka uchunguzi huru ufanywe na familia zilizoathirika zilipwe fidia.Seneta wa Nairobi Edwin Sifuna na mwenzake wa Samburu Lelegwe Ltumbesi pia wameitaka serikali kueleza mazingira yaliyosababisha mauaji hayo ya mifugo. Katibu Mkuu wa Chama cha Wanafunzi wa Vyuo Vikuu cha Samburu, Meshack Ramati, alitaka uchunguzi wa kina ufanywe kubaini idadi ya mifugo iliyouawa, maafisa waliohusika na walioidhinisha operesheni hiyo. "Serikali ina wajibu wa kulinda raia, mali yao na heshima yao. Tunataka uwazi, haki na fidia kwa familia zilizopoteza mifugo yao," alisema.Wakazi wanasema juhudi za kupambana na ujangili ni muhimu, lakini hazipaswi kufanywa kwa njia inayohatarisha maisha na uchumi wa wananchi wasio na hatia.

read more
T

taifaleo.nation.co.ke

@taifaleo Sat, 26 Sep 2026 06:55:48

Majengo ya kisasa yanavyoharibu utamu wa uswahili wa Mombasa

KWA miongo mingi, nyumba za jadi za muundo wa Waswahili zimekuwa alama muhimu ya utambulisho wa Mombasa. Hata hivyo, mandhari hiyo sasa inabadilika kwa kasi huku majengo marefu ya kisasa yakizidi kujengwa katika maeneo mbalimbali ya jiji. Katika mitaa ya Majengo, Kisauni, Old Town, Tudor na Ganjoni, nyumba za zamani za Waswahili zinabomolewa ili kupisha majengo ya ghorofa yanayolenga kukidhi ongezeko la mahitaji ya makazi. Mzee Abubakar Mohamed, mwenye umri wa miaka 90, anasema nyumba hizo zilijengwa kwa kuzingatia mazingira ya pwani yenye joto na unyevunyevu mwingi."Muundo wake uliwezesha hewa kupita kwa urahisi na kutoa hali ya baridi ndani ya nyumba. Pia uliakisi historia na utamaduni wa watu wa pwani," anasema. Kwa mujibu wa wakazi, ongezeko la thamani ya ardhi na mahitaji makubwa ya nyumba limewavutia wawekezaji wengi wanaotaka kujenga majengo ya kisasa katika maeneo ambayo hapo awali yalikuwa na nyumba za familia moja. Mkazi wa Majengo, Mohamed Hussein, ni mmoja wa walioamua kushirikiana na mwekezaji badala ya kuuza mali yake.Nyumba yake ilibomolewa na sasa jengo la ghorofa linaendelea kujengwa katika eneo hilo. Kupitia makubaliano yao, Hussein atamiliki nyumba sita ndani ya jengo hilo pindi mradi utakapokamilika. "Mwekezaji alinipa chaguo la kuuza au kushirikiana naye. Nilichagua ushirikiano kwa sababu nilitaka kuendelea kuwa na sehemu ya umiliki wa ardhi hiyo," alisema.Wakazi wengine wamechagua kuuza nyumba zao na kuhamia maeneo mengine, huku baadhi wakitumia fedha walizopata kuanza maisha mapya nje ya jiji.Lakini pamoja na faida za kiuchumi zinazotokana na miradi hiyo, wataalamu wanatahadharisha kuhusu hatari ya Mombasa kupoteza urithi wake wa kihistoria na usanifu wa kipekee. Mwenyekiti wa Chama cha Wasanifu Majengo Kenya (AAK) tawi la Pwani, Dancan Odhiambo, anasema ubomoaji wa nyumba za Kiswahili unafuta urithi ambao huenda usirejeshwe kamwe."Usasa haupaswi kuja kwa gharama ya utambulisho wa usanifu wa jiji. Vipengele vya nyumba za Kiswahili vinaweza kuingizwa katika majengo mapya ili kulinda utamaduni huo," anasema. Wataalamu pia wanaeleza kuwa ongezeko la majengo marefu linaweka shinikizo kwa miundombinu kama maji, mabomba ya maji taka, barabara, maegesho na mfumo wa ukusanyaji taka.Mbunifu Abdulnassir Mohamed anasema maendeleo hayawezi kuzuiwa, lakini yanahitaji mipango bora ili kuhakikisha ukuaji wa jiji unaendana na uwezo wa miundombinu iliyopo. "Mombasa inaweza kukua bila kupoteza utambulisho wake, lakini tunahitaji kueleza maana ya usanifu wa Mombasa katika majengo ya kisasa," anasema.Kadiri paa za nyumba za Kiswahili zinavyozidi kutoweka na majengo marefu kuchukua nafasi yake, Mombasa inakabiliwa na changamoto ya kusawazisha maendeleo ya kisasa na uhifadhi wa urithi wake wa kitamaduni,

read more